نمایش فیلم جنجالی اسکورسیزی در ترایبکا و محدودیت‌های دیزنی

به گزارش بازیگر 360 ، با حضور مارتین اسکورسیزی، نمایش ویژه‌ای از فیلم “کوندان” (Kundun)، فیلم زندگینامه‌ای از سال‌های اولیه زندگی دالایی‌لاما و نامزد اسکار ۱۹۹۷، به صورت ۳۵ میلی‌متری در جشنواره فیلم ترایبکا امسال برگزار شد. این نمایش ویژه به مناسبت گرامیداشت نودمین سال تولد دالایی لاما و با حضور نزدیک به ۵۰۰ شرکت‌کننده برگزار شد.

نمایش ویژه فیلم ممنوعه مارتین اسکورسیزی در جشنواره ترایبکا

اسکورسیزی با ساخت “کوندان” وارد قلمرویی ناآشنا شد و فیلم با توجه چندانی از سوی منتقدان مواجه نشد و جوایز مهمی را نیز به دست نیاورد، زیرا طرفداران این کارگردان انتظار یک درام جنایی دیگر به سبک “کازینو” را داشتند که دو سال پیش از آن اکران شده بود.

برخلاف فیلم‌های معمول اسکورسیزی، “کوندان” پروژه‌ای عمیقا شخصی و معنوی بود که زندگی چهاردهمین دالایی لاما و تلاش‌های وی برای رهبری تبت در بحبوحه فشار فزاینده چین را روایت می‌کرد. این فیلم به دلیل لحن تأمل‌برانگیز و سبک بصری چشمگیرش به سرعت به یک مسئله در سیاست بین‌الملل بدل شد و دولت چین را که به دالایی لاما به عنوان یک تهدید جدایی‌طلبانه و سیاسی نگاه می‌کند، خشمگین کرد.

از همان زمان انتشار خبر شروع فیلمبرداری اسکورسیزی در سال ۱۹۹۶، سفارت چین با دیزنی، توزیع‌کننده فیلم، تماس گرفت و مخالفت قاطع خود را ابراز و فیلم را توهینی به حاکمیت چین خواند. مایکل آیزنر، مدیرعامل وقت دیزنی، در مصاحبه‌ای با نیویورک تایمز اذعان کرد که واکنش شدید بلافاصله شکل گرفته و گفت: “همه تجارت ما در چین یک شبه متوقف شد.” طبق گزارش‌ها، از آن زمان، ورود خود اسکورسیزی به چین ممنوع شده است.

در سال ۱۹۹۸، آیزنر با ژو رونگجی، نخست‌وزیر چین، ملاقات و تلاش کرد تا تأثیر فیلم را کم‌اهمیت جلوه دهد و گفت: “خبر بد این است که فیلم ساخته شده؛ خبر خوب این است که هیچ‌کس آن را تماشا نکرده است.” وی حتی عذرخواهی کرد و قول داد که چنین حوادثی دیگر تکرار نخواهد شد. ماجرا به اینجا ختم نشد و چین امتیاز بیشتری می‌خواست و با مجبور کردن دیزنی به خرید حق پخش دو فیلم چینی و استخدام یک گروه چینی برای کمک به تبلیغ “مولان” در اروپا، به سلطه خود بر این شرکت ادامه داد.

حالا ۲۷ سال پس از ساخته شدن “کوندان”، دیزنی هنوز آن را در گاوصندوق نگه می‌دارد و هیچ‌کس اجازه تماشای آن را ندارد. این فیلم در هیچ جا، حتی سرویس‌های پخش آنلاین در دسترس نیست و حتی نسخه‌های فیزیکی آن نیز کمیاب است و بیشتر نسخه‌های بلوری آن در آمریکا با عنوان “در حال حاضر در دسترس نیستند” فهرست شده‌اند.

در مراسم نمایش فیلم در ترایبکا، اسکورسیزی برای گفتن تبریک تولد به دالایی لاما روی صحنه رفت و درباره اینکه چگونه ساخت این فیلم عمیقا زندگی او را شکل داد، حرف زد. اندیشه‌های صادقانه وی تشویق حضار را به همراه داشت و بسیاری از آنان را به وضوح تحت تأثیر قرار داد. این برنامه همچنین میزبان شماری از اعضای خانواده ملیسا متیسون، فیلمنامه‌نویس و تهیه‌کننده فقید فیلم “کوندان”، و همچنین چهره‌های سینمایی چون جیگمه گیر، مایکل ایمپریولی، لیزا رینزلر و تلما شون‌میکر بود.

ورودی سینما با تصاویری از دالایی لاما، پرچم‌های رنگارنگ دعا و چیدمان‌های سنتی پنج نذری تبتی آذین شده بود. در این مراسم همچنین از جولای ۲۰۲۵ تا جولای ۲۰۲۶ به عنوان “سال شفقت” بین‌المللی یاد شد تا تولد دالایی لاما را گرامی بدارند.

جین روزنتال، یکی از بنیانگذاران جشنواره ترایبکا، این رویداد را با صحبت درباره تأثیر عمیق فیلم و تبریک گفتن نودمین سال تولد دالایی لاما آغاز کرد و از “خیزش شفقت”، یک کمپین جهانی برای تبت یاد کرد. او افزود: “ما مفتخریم که به عنوان محور این تلاش خدمت می‌کنیم، زیرا “کوندان” چیزی بیش از یک فیلم است، این فیلم تأملی بر ایمان، تبعید و قدرت خاموش برای حفظ هویت در مواجهه با حذف است.”

اسکورسیزی گفت: “ساخت فیلم “کوندان” زندگی من را از جهات مختلف به سمت بهتر شدن تغییر داد و همه چیز با ملیسا (متیسون) شروع شد.”

ساخت فیلم “کوندان” برای اسکورسیزی، یک کاتولیک رومی که چند سال قبل برای فیلم “آخرین وسوسه مسیح” با جنجال‌های مذهبی روبه‌رو و حتی تهدید به مرگ شده بود، یک سفر معنوی عمیق بود.

نمایش فیلم در ترایبکا یکی از اولین رویدادهای تور جهانی “خیزش شفقت” است؛ جنبشی جهانی که توسط گروه مدافع مستقر در واشنگتن، “کمپین بین‌المللی برای تبت” برای جشن گرفتن نودمین سالگرد تولد دالایی لاما و دیدگاه او در مورد جهانی دلسوزتر، راه‌اندازی شده است. جشنواره ترایبکای امسال تا ۱۵ ژوئن ادامه دارد.